Vanaf het begin van de 90’er jaren heeft onze overheid meer verantwoordelijkheid voor ziekteverzuim bij de werkgever neergelegd. De WAO werd drastisch gewijzigd/aangepast en werkgevers moesten meer doen om het, uit de hand gelopen, ziekteverzuim in Nederland aan te pakken. In 2008 werd in de Wet verbetering poortwachter (Wvp) een en ander nog verder geconcretiseerd.
Een van de belangrijkste elementen van de Wvp is dat een werkgever actief de werknemer moet assisteren bij het vinden van ander (passend) werk. Daar zijn niet alleen duidelijke stappen en acties bij aangegeven maar er bestaat ook een maatregel: Indien werkgever onvoldoende doet voor de werknemer kan het zijn dat het UWV een loonsanctie oplegt. Dat wil zeggen dat die werkgever de werknemer langer als de 104 weken (ziektewet) moet doorbetalen. Die 104 weken noemt men de “Wachttijd WIA“. Onthoud dat begrip even.
Beoordelingstijd was maximaal 8 weken
Ondanks dat de instroom WAO/WIA sinds begin negentiger jaren is afgenomen kampt het UWV met een tekort aan artsen om deze langdurig arbeidsongeschikten medisch te keuren. Hierdoor loopt de termijn van beslissen op een aanvraag hoog op. Hiervoor heeft het UWV een termijn van 8 weken.
Dus samengevat: Uiterlijk in week 93 van uw arbeidsongeschiktheid krijgt u een brief van het UWV. U moet, samen met werkgever, een eindevaluatie opstellen en kunt een WIA aanvragen. Tijd genoeg, zo lijkt het, want uw ziektewetuitkering loopt 104 weken en het UWV moet binnen 8 weken beslissen over uw aanvraag.
De aanvraag WIA bestaat uit 2 elementen:
- Beoordelen of werknemer recht heeft op WIA en hoeveel.
- Beoordelen of werkgever voldoende heeft gedaan volgens Wvp.
Het lukt echter het UWV niet, in veel gevallen, om uw aanvraag op tijd te beoordelen. Niet getreurd want daarvoor hebben we een dwangmiddel: De dwangsom. Deze dwangsom echter is een pleister voor het bloeden en versnelt de beoordelingstijd niet of nauwelijks. Het resultaat is alleen maar dat het UWV heel veel dwangsommen moet uitkeren.
Het UWV krijgt 16 weken voor beoordeling
Nu heeft onze overheid per 1 januari 2026, in al haar wijsheid, bepaald dat het UWV langer mag doen over de beoordeling om het aantal dwangsommen drastisch te verminderen. Dus de periode die het UWV heeft is niet langer 8 weken maar 16 weken. Het is safe om aan te nemen dat er weinig beoordelingen vanaf nu binnen een termijn van 10 a 11 weken worden afgerond.
Daarmee heeft men echter een bijzonder belangrijk element over het hoofd gezien: De wachttijd WIA bedraagt 104 weken. Niet alleen loopt de (ziektewet)-uitkering van een arbeidsongeschikte af na 104 weken maar belangrijker: De periode dat het UWV een maatregel bij de werkgever (loonsanctie) kan opleggen volgens de Wvp loopt ook af bij 104 weken.
Onze overheid heeft letterlijk de tanden van het UWV getrokken om een werkgever te sanctioneren.
Mocht je denken dat werkgevers hier ook niet van de hoogte zijn dan zit je fout. Dit citaat haalde ik van een website van een advocatenkantoor:
Stopt de loondoorbetalingverplichting nog steeds na einde wachttijd? En hoe zit het met de re-integratieverplichting?
Tijdens de zogeheten wachttijd (104 weken ziekte) geldt er voor de werkgever een loondoorbetalingsverplichting. In principe stopt dat na de einde wachttijd, 104 weken dus. Als de re-integratie inspanningen door het UWV als onvoldoende wordt beoordeeld, kan het UWV de loondoorbetalingsverplichting nog verlengen. Dit wordt ook wel een loonsanctie genoemd. Als de aanvraag voor een WIA-uitkering op tijd is ingediend en het UWV niet vóór het einde van de wachttijd een loonsanctie opgelegd heeft aan de werkgever, hoeft de werkgever het loon na die 104 weken niet door te betalen. Het UWV kan namelijk geen loonsanctie meer opleggen als de wachttijd is verstreken.
Kortom, dat er formeel nog geen WIA-uitkering toegekend is na einde wachttijd, maakt dus nog niet dat de werkgever langer het loon moet doorbetalen.
Tip: ontvang je toch na 104 weken een loonsanctie, maak dan tijdig bezwaar!
Wet verbetering poortwachter krachteloos
Hiermee is de Wet verbetering poortwachter feitelijk krachteloos geworden en het is wachten op het moment dat werkgevers dit allemaal doorhebben en de Wpg gewoon links laten liggen; er zijn toch geen consequenties.
De politiek moet deze onvolkomenheid in de wet repareren, zo snel mogelijk. Maar in plaats daarvan neemt men talloze maatregelen op de uitkeringen zelf. De WW gaat terug naar een jaar, er worden meer controleurs aangesteld bij de bijstand en men overweegt ook vermindering WIA IVA met 5%. Deze overheid zorgt niet voor haar burger; deze overheid kleedt de burger alleen maar verder uit …
